View : 6912


รื้อ-ย้ายบันไดบ้าน กับการจัดสรรพื้นที่ใหม่ให้บ้านเก่า

การรื้อหรือย้ายตำแหน่งบันไดเพื่อจัดสรรพื้นที่ใช้สอยใหม่ในบ้านหลังเดิม ต้องพิจารณาทั้งเรื่องตำแหน่งและรูปแบบบันไดใหม่ที่เหมาะสมกับโครงสร้างบ้านเดิม รวมถึงการจัดการกับพื้นที่บันไดเดิมที่ถูกรื้อถอนให้ใช้สอยได้

       ความสำคัญของบันไดสำหรับบ้านมากกว่า 1 ชั้น คือ ใช้เป็นทางสัญจรเชื่อมต่อชั้นล่างไปชั้นบน แต่ในบางครั้งการจัดสรรพื้นที่ใช้สอยภายในบ้านใหม่ ร่วมกับการต่อเติมบ้านของเจ้าของที่คิดจะรีโนเวทบ้าน บันไดอาจกลายเป็นอุปสรรคสำหรับบางกรณีในการปรับปรุงบ้าน เช่น บันไดเดิมที่อยู่ขวางกลางบ้าน ต้องการรวมบ้านทาวน์เฮาส์ 2 ห้องแต่ต้องการบันไดเดียว ต้องการทำบันไดใหม่ให้สวยงาม หรือบันไดเดิมเสียหายเสื่อมโทรม เป็นต้น การจะรื้อ จะย้าย จะสร้างบันไดใหม่ ทำอย่างไรให้เกิดประโยชน์และเหมาะสมที่สุดกับบ้านเดิมให้ถูกต้องและปลอดภัย

       การออกแบบจัดสรรพื้นที่ใหม่ของบ้านโดยสถาปนิก ร่วมกับ ความต้องการของเจ้าของบ้าน มักรวบพื้นที่ทางสัญจร โถงทางเดิน การแบ่งสัดส่วนพื้นที่ห้องต่างๆ ให้ได้ประโยชน์สูงสุด โดยลดทางสัญจรให้เป็นพื้นที่ใช้งาน หรือรวมพื้นที่ใช้งานให้มีขนาดกว้าง โปร่ง โล่งขึ้น ในบางครั้งจำเป็นต้องรื้อบันไดเดิม และสร้างบันไดในพื้นที่ใหม่ ที่อาจจะต้องรื้อคาน พื้น หรือผนังของบ้านเดิม แต่เพื่อแลกมาด้วยพื้นที่ใช้สอยที่ลงตัวคุ้มค่าต่อการลงทุนปรับปรุงบ้าน 

ภาพ: การรื้อโครงสร้างคาน-พื้น-บันได (เดิม) และเสริมโครงสร้างรองรับบันได (ใหม่)

       ดังนั้นข้อควรพิจารณาในการรื้อ ย้าย และสร้างบันไดใหม่มีดังนี้

- เลือกตำแหน่งและรูปแบบบันไดใหม่ที่เหมาะสม: บันไดใหม่ควรอยู่ในตำแหน่งที่ทำให้ได้พื้นที่ใช้สอยใหม่ที่มากขึ้น เช่น แนบไปกับผนังด้านหนึ่ง จึงจัดวางตำแหน่งห้องหรือเปลี่ยนแปลงพื้นที่ใช้สอยได้ตามที่ต้องการปรับปรุง หรืออยู่ในตำแหน่งที่เข้าถึงและสอดคล้องกับพื้นที่ใช้สอยใหม่ของบ้าน ส่วนรูปแบบของบันไดใหม่ ไม่ว่าจะเป็นรูปตัว L หรือตัว I ควรมีขนาดและสัดส่วนที่สามารถใช้งานขึ้น-ลงระหว่างชั้นบนและชั้นล่างของบ้านได้สะดวก หากการย้ายบันไดจำเป็นต้องต่อเติมด้านนอกอาคารให้พิจารณาเรื่องความปลอดภัยจากมิจฉาชีพ และอาจจะต้องยื่นขออนุญาตกับทางราชการ

ภาพ:  การรื้อ-ย้ายตำแหน่งบันได เพื่อเพิ่มพื้นที่ใช้สอย

ภาพ: ตัวอย่างการออกแบบบันไดนอกบ้านให้มีความปลอดภัยจากมิจฉาชีพ

- ลักษณะโครงสร้างบ้านเดิมและโครงสร้างบันไดใหม่: โครงสร้างบ้านเดิมมีผลต่อการเลือกใช้โครงสร้างบันไดใหม่ โดยมีข้อแนะนำคือ โครงสร้างบันไดใหม่ควรเป็นโครงสร้างเบา ยกตัวอย่างเช่น โครงสร้างบ้านเดิมซึ่งส่วนใหญ่เป็นโครงสร้างคอนกรีตเสริมเหล็ก (ค.ส.ล.) ทั้งตัวบ้านและบันได ควรเลือกใช้โครงสร้างเหล็ก หรือโครงสร้างไม้สำหรับบันไดใหม่ ทั้งนี้ การเชื่อมโครงสร้างคนละประเภทเข้าด้วยกัน ควรอยู่ภายใต้คำแนะนำของวิศวกรโครงสร้าง อย่างในกรณีที่ต้องการเชื่อมโครงสร้างบันไดเหล็กเข้ากับโครงสร้างบ้านเดิมที่เป็น ค.ส.ล. อาจใช้พุกเคมี หรือใช้เหล็กหนวดกุ้งกับกาวอีพอกซี่ฝังในคานคอนกรีตเพื่อยึดแผ่นเหล็กซึ่งเชื่อมกับแม่บันไดเหล็กตัวใหม่ โดยตำแหน่งที่ยึดควรอยู่ในระยะไม่เกิน 1/3 ของช่วงเสาหรือความยาวคานในช่วงเสานั้น (เช่น ระยะเสาถึงเสา 3 เมตร ตำแหน่งที่ยึดแม่บันไดเหล็กตัวใหม่เข้ากับคานไม่ควรเกิน 1 เมตรจากเสา)

ภาพ:  ตัวอย่างการยึดโครงสร้างบันไดเหล็กกับโครงสร้าง ค.ส.ล. เดิมด้วยพุกเคมี

ภาพ: ตัวอย่างการยึดแผ่นเหล็กกับคาน ค.ส.ล. ด้วยพุกเคมี 

ภาพ: ตัวอย่างรูปแบบการยึดแม่บันไดเหล็กกับโครงสร้าง ค.ส.ล. 

ภาพ: ตัวอย่างรูปแบบการยึดกับโครงสร้าง ค.ส.ล. 

ภาพ: ตัวอย่างบันไดโครงสร้างเหล็กที่ก่อสร้างใหม่ เพื่อให้สอดคล้องกับพื้นที่ใช้งาน

- ควรทำอย่างไรกับบันไดเดิม: เมื่อต้องรื้อบันไดเดิมออกให้พิจารณาโครงสร้างของบันไดว่าเป็นโครงสร้างประเภทใด เช่น ไม้ คอนกรีตเสริมเหล็ก เพื่อตัดสินใจว่าจะนำส่วนใดรื้อทิ้ง หรือนำมาใช้เพื่อเป็นประโยชน์ต่อไป ซึ่งโดยทั่วไปโครงสร้างบันไดคอนกรีตเสริมเหล็กมักทุบรื้อนำเศษวัสดุไปทิ้งโดยผู้รับเหมา ส่วนโครงสร้างบันไดที่เป็นไม้ เช่น แม่บันได ลูกตั้ง ลูกนอน และราวกันตก มักเป็นไม้ขนาดใหญ่ที่มีความหนา สามารถนำมาทำประโยชน์กับบันไดใหม่ที่จะก่อสร้าง และส่วนตกแต่งอื่นๆ ของบ้านได้ เช่น นำราวกันตกของบันไดไม้เดิมมาทำระแนงบังแดดให้กับตัวบ้าน หรือนำไม้ส่วนที่เป็นลูกนอนไม้บันไดมาทำเป็นลูกนอนของบันไดใหม่ที่เป็นโครงสร้างเหล็ก เป็นต้น

ภาพ: ตัวอย่างการนำลูกนอนไม้บันไดเดิมมาทำเป็นลูกนอนของบันไดใหม่ที่เป็นโครงสร้างเหล็ก

- จัดการกับพื้นที่บันไดเดิม: ในบางครั้งเมื่อย้ายบันไดแล้ว พื้นที่บันไดเดิมมักถูกแทนที่ด้วยโครงสร้างพื้นใหม่เพื่อรองรับพื้นที่ใช้สอยของชั้นบน ซึ่งสามารถทำพื้นใหม่ได้ ตั้งแต่พื้นคอนกรีตเสริมเหล็ก โดยการเสริมเหล็กเข้ากับแนวคานเดิม เทคอนกรีตปูวัสดุผิวใหม่ หรือสกัดบ่าคานบางส่วนวางแผ่นพื้นสำเร็จบนหลังคาน หรืออาจจะใช้ระบบพื้นโครงเบาซึ่งประกอบด้วยแผ่นไฟเบอร์ซีเมนต์กับโครงสร้างตงเหล็กรองรับน้ำหนักแทนก็ได้เช่นกัน ทั้งนี้ ควรให้วิศวกรเป็นผู้พิจารณาเลือกใช้ประเภทพื้นที่เหมาะสม

ภาพ: ติดตั้งระบบพื้นโครงเบาแทนพื้นที่บันไดเดิม

       จะเห็นว่าการย้ายตำแหน่งบันได สามารถดำเนินการได้โดยเริ่มจากการจัดวางพื้นที่ใช้สอยของสถาปนิก ร่วมกับ ความต้องการของเจ้าของบ้าน แต่สุดท้ายเรื่องหลักที่มีผลต่อความปลอดภัยและความเป็นไปได้ ต้องอาศัยวิศวกรโครงสร้างผู้เชี่ยวชาญในการคิดคำนวณ เพื่อให้ได้บันไดที่แข็งแรงและปลอดภัย







 


รื้อ-ย้ายบันไดบ้าน กับการจัดสรรพื้นที่ใหม่ให้บ้านเก่า

การรื้อหรือย้ายตำแหน่งบันไดเพื่อจัดสรรพื้นที่ใช้สอยใหม่ในบ้านหลังเดิม ต้องพิจารณาทั้งเรื่องตำแหน่งและรูปแบบบันไดใหม่ที่เหมาะสมกับโครงสร้างบ้านเดิม รวมถึงการจัดการกับพื้นที่บันไดเดิมที่ถูกรื้อถอนให้ใช้สอยได้

       ความสำคัญของบันไดสำหรับบ้านมากกว่า 1 ชั้น คือ ใช้เป็นทางสัญจรเชื่อมต่อชั้นล่างไปชั้นบน แต่ในบางครั้งการจัดสรรพื้นที่ใช้สอยภายในบ้านใหม่ ร่วมกับการต่อเติมบ้านของเจ้าของที่คิดจะรีโนเวทบ้าน บันไดอาจกลายเป็นอุปสรรคสำหรับบางกรณีในการปรับปรุงบ้าน เช่น บันไดเดิมที่อยู่ขวางกลางบ้าน ต้องการรวมบ้านทาวน์เฮาส์ 2 ห้องแต่ต้องการบันไดเดียว ต้องการทำบันไดใหม่ให้สวยงาม หรือบันไดเดิมเสียหายเสื่อมโทรม เป็นต้น การจะรื้อ จะย้าย จะสร้างบันไดใหม่ ทำอย่างไรให้เกิดประโยชน์และเหมาะสมที่สุดกับบ้านเดิมให้ถูกต้องและปลอดภัย

       การออกแบบจัดสรรพื้นที่ใหม่ของบ้านโดยสถาปนิก ร่วมกับ ความต้องการของเจ้าของบ้าน มักรวบพื้นที่ทางสัญจร โถงทางเดิน การแบ่งสัดส่วนพื้นที่ห้องต่างๆ ให้ได้ประโยชน์สูงสุด โดยลดทางสัญจรให้เป็นพื้นที่ใช้งาน หรือรวมพื้นที่ใช้งานให้มีขนาดกว้าง โปร่ง โล่งขึ้น ในบางครั้งจำเป็นต้องรื้อบันไดเดิม และสร้างบันไดในพื้นที่ใหม่ ที่อาจจะต้องรื้อคาน พื้น หรือผนังของบ้านเดิม แต่เพื่อแลกมาด้วยพื้นที่ใช้สอยที่ลงตัวคุ้มค่าต่อการลงทุนปรับปรุงบ้าน 

ภาพ: การรื้อโครงสร้างคาน-พื้น-บันได (เดิม) และเสริมโครงสร้างรองรับบันได (ใหม่)

       ดังนั้นข้อควรพิจารณาในการรื้อ ย้าย และสร้างบันไดใหม่มีดังนี้

- เลือกตำแหน่งและรูปแบบบันไดใหม่ที่เหมาะสม: บันไดใหม่ควรอยู่ในตำแหน่งที่ทำให้ได้พื้นที่ใช้สอยใหม่ที่มากขึ้น เช่น แนบไปกับผนังด้านหนึ่ง จึงจัดวางตำแหน่งห้องหรือเปลี่ยนแปลงพื้นที่ใช้สอยได้ตามที่ต้องการปรับปรุง หรืออยู่ในตำแหน่งที่เข้าถึงและสอดคล้องกับพื้นที่ใช้สอยใหม่ของบ้าน ส่วนรูปแบบของบันไดใหม่ ไม่ว่าจะเป็นรูปตัว L หรือตัว I ควรมีขนาดและสัดส่วนที่สามารถใช้งานขึ้น-ลงระหว่างชั้นบนและชั้นล่างของบ้านได้สะดวก หากการย้ายบันไดจำเป็นต้องต่อเติมด้านนอกอาคารให้พิจารณาเรื่องความปลอดภัยจากมิจฉาชีพ และอาจจะต้องยื่นขออนุญาตกับทางราชการ

ภาพ:  การรื้อ-ย้ายตำแหน่งบันได เพื่อเพิ่มพื้นที่ใช้สอย

ภาพ: ตัวอย่างการออกแบบบันไดนอกบ้านให้มีความปลอดภัยจากมิจฉาชีพ

- ลักษณะโครงสร้างบ้านเดิมและโครงสร้างบันไดใหม่: โครงสร้างบ้านเดิมมีผลต่อการเลือกใช้โครงสร้างบันไดใหม่ โดยมีข้อแนะนำคือ โครงสร้างบันไดใหม่ควรเป็นโครงสร้างเบา ยกตัวอย่างเช่น โครงสร้างบ้านเดิมซึ่งส่วนใหญ่เป็นโครงสร้างคอนกรีตเสริมเหล็ก (ค.ส.ล.) ทั้งตัวบ้านและบันได ควรเลือกใช้โครงสร้างเหล็ก หรือโครงสร้างไม้สำหรับบันไดใหม่ ทั้งนี้ การเชื่อมโครงสร้างคนละประเภทเข้าด้วยกัน ควรอยู่ภายใต้คำแนะนำของวิศวกรโครงสร้าง อย่างในกรณีที่ต้องการเชื่อมโครงสร้างบันไดเหล็กเข้ากับโครงสร้างบ้านเดิมที่เป็น ค.ส.ล. อาจใช้พุกเคมี หรือใช้เหล็กหนวดกุ้งกับกาวอีพอกซี่ฝังในคานคอนกรีตเพื่อยึดแผ่นเหล็กซึ่งเชื่อมกับแม่บันไดเหล็กตัวใหม่ โดยตำแหน่งที่ยึดควรอยู่ในระยะไม่เกิน 1/3 ของช่วงเสาหรือความยาวคานในช่วงเสานั้น (เช่น ระยะเสาถึงเสา 3 เมตร ตำแหน่งที่ยึดแม่บันไดเหล็กตัวใหม่เข้ากับคานไม่ควรเกิน 1 เมตรจากเสา)

ภาพ:  ตัวอย่างการยึดโครงสร้างบันไดเหล็กกับโครงสร้าง ค.ส.ล. เดิมด้วยพุกเคมี

ภาพ: ตัวอย่างการยึดแผ่นเหล็กกับคาน ค.ส.ล. ด้วยพุกเคมี 

ภาพ: ตัวอย่างรูปแบบการยึดแม่บันไดเหล็กกับโครงสร้าง ค.ส.ล. 

ภาพ: ตัวอย่างรูปแบบการยึดกับโครงสร้าง ค.ส.ล. 

ภาพ: ตัวอย่างบันไดโครงสร้างเหล็กที่ก่อสร้างใหม่ เพื่อให้สอดคล้องกับพื้นที่ใช้งาน

- ควรทำอย่างไรกับบันไดเดิม: เมื่อต้องรื้อบันไดเดิมออกให้พิจารณาโครงสร้างของบันไดว่าเป็นโครงสร้างประเภทใด เช่น ไม้ คอนกรีตเสริมเหล็ก เพื่อตัดสินใจว่าจะนำส่วนใดรื้อทิ้ง หรือนำมาใช้เพื่อเป็นประโยชน์ต่อไป ซึ่งโดยทั่วไปโครงสร้างบันไดคอนกรีตเสริมเหล็กมักทุบรื้อนำเศษวัสดุไปทิ้งโดยผู้รับเหมา ส่วนโครงสร้างบันไดที่เป็นไม้ เช่น แม่บันได ลูกตั้ง ลูกนอน และราวกันตก มักเป็นไม้ขนาดใหญ่ที่มีความหนา สามารถนำมาทำประโยชน์กับบันไดใหม่ที่จะก่อสร้าง และส่วนตกแต่งอื่นๆ ของบ้านได้ เช่น นำราวกันตกของบันไดไม้เดิมมาทำระแนงบังแดดให้กับตัวบ้าน หรือนำไม้ส่วนที่เป็นลูกนอนไม้บันไดมาทำเป็นลูกนอนของบันไดใหม่ที่เป็นโครงสร้างเหล็ก เป็นต้น

ภาพ: ตัวอย่างการนำลูกนอนไม้บันไดเดิมมาทำเป็นลูกนอนของบันไดใหม่ที่เป็นโครงสร้างเหล็ก

- จัดการกับพื้นที่บันไดเดิม: ในบางครั้งเมื่อย้ายบันไดแล้ว พื้นที่บันไดเดิมมักถูกแทนที่ด้วยโครงสร้างพื้นใหม่เพื่อรองรับพื้นที่ใช้สอยของชั้นบน ซึ่งสามารถทำพื้นใหม่ได้ ตั้งแต่พื้นคอนกรีตเสริมเหล็ก โดยการเสริมเหล็กเข้ากับแนวคานเดิม เทคอนกรีตปูวัสดุผิวใหม่ หรือสกัดบ่าคานบางส่วนวางแผ่นพื้นสำเร็จบนหลังคาน หรืออาจจะใช้ระบบพื้นโครงเบาซึ่งประกอบด้วยแผ่นไฟเบอร์ซีเมนต์กับโครงสร้างตงเหล็กรองรับน้ำหนักแทนก็ได้เช่นกัน ทั้งนี้ ควรให้วิศวกรเป็นผู้พิจารณาเลือกใช้ประเภทพื้นที่เหมาะสม

ภาพ: ติดตั้งระบบพื้นโครงเบาแทนพื้นที่บันไดเดิม

       จะเห็นว่าการย้ายตำแหน่งบันได สามารถดำเนินการได้โดยเริ่มจากการจัดวางพื้นที่ใช้สอยของสถาปนิก ร่วมกับ ความต้องการของเจ้าของบ้าน แต่สุดท้ายเรื่องหลักที่มีผลต่อความปลอดภัยและความเป็นไปได้ ต้องอาศัยวิศวกรโครงสร้างผู้เชี่ยวชาญในการคิดคำนวณ เพื่อให้ได้บันไดที่แข็งแรงและปลอดภัย



บทความที่แล้ว
กั้นครัวไทยในบ้าน ปลอดภัย ไม่กวนใคร
009-กั้นครัวไทยในบ้าน-ปลอดภัย-ไม่กวนใคร.jpg


บทความถัดไป

Info : เพิ่มเติมห้องน้ำในบ้าน
011-เพิ่มเติมห้องน้ำในบ้าน-(1).jpg



บทความอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง
รีโนเวทบ้านส่วนไหน ต้องคำนึงอะไรบ้าง
001-รีโนเวทบ้านส่วนไหน-ต้องคำนึงอะไรบ้างน-TemplateS.jpg



ข้อควรคิดพิจารณาก่อนต่อเติมบ้าน
001ข้อควรคิดพิจารณาก่อนต่อเติมบ้าน-TemplateS.jpg
 






 

ขออภัยค่ะ ขณะนี้นอกเวลาทำการ กรุณาติดต่อใหม่อีกครั้ง หรือฝากข้อความไว้ที่ SCG Contact Center นะคะ